De Yeti en de Adinshn

Een van de leuke dingen van huisarts-opleider zijn is dat er ieder jaar weer opnieuw aan de vanzelfsprekendheid van je handelen wordt geknaagd. Elke handeling wordt bevraagd: waarom doe je dat zo? Waarom niet anders? Is dat wel evidence-based? Wat is de reden dat het zo is? Op het instituut vertellen ze het anders. Mijn vorige opleider deed het zo. Heerlijk. Soms irritant, maar meestal heerlijk. Houdt je scherp.

Vaak zet het je ook aan het denken. Over het vak. Over wat de waarde van onze kennis is. Zo kwam mijn ADINSHN (aios-die-ik-nog-steeds-haio-noem) vorige week met verse kennis over onder andere de nieuwe standaard cardiovasculair risicomanagement.

Nieuwe inzichten

Nieuwe inzichten, nieuwe medicatierichtlijnen, nieuwe afkappunten. Bij het bespreken ervan merkte ik dat ik wat minder enthousiast was dan zij. Ze beschouwde het als een van de leukere onderdelen van de tweedaagse cursus. Ik beschouwde het als zinnige informatie, voortschrijdend inzicht, maar kwam ook tot de conclusie dat die hele standaard eigenlijk niet meer was dan een brok toegepaste statistiek.

Bovendien ook nog zo complex dat je die waarschijnlijk niet echt uit je hoofd kon toepassen. De vraag rees dan ook of dit niet een onderlegger was voor kookboekgeneeskunde. Zoek in de tabel en uw risico rolt er uit. Vanzelfsprekend zal de computer dat nog beter kunnen.

Nieuwe wijsheid?

De vraag waarom ik er nou niet zo enthousiast over was hield me even bezig. Mooi toch, dat we weer wat meer kennis hadden? Maar wat is nou eigenlijk kennis? Daar zat ‘m waarschijnlijk de crux. Het is leuk om als huisarts te groeien, om ieder jaar te ervaren dat je kennis en inzicht toeneemt. Soms heb je wel eens de illusie dat je iets wijzer wordt (laten mijn kinderen het niet horen . . .). Maar draagt zo’n standaard vol toegepaste statistiek nou bij aan wat ik versta onder kennis? Laat staan wijsheid?

Het antwoord is ja, als je uitgaat van de toename aan statistische kennis. Aan het beter kunnen inschatten wanneer en met welke medicatie je moet starten bij verhoogd risico. Maar het laat ook zien dat we het hebben over risicoreductie waarbij je twintig mensen voor niets behandeld om bij één voordeel te kunnen halen. Dat schuurt een beetje met het gevoel dat je bij iedere patiënt die tegenover je zit wilt proberen om het voor die persoon maximaal goed te doen.

Gedetailleerde kennis

Mensen komen bij je met vragen en klachten, vaak klachten waar je eigenlijk beperkt wat aan kunt doen. Of waarbij je (ook na uitgebreid specialistisch onderzoek) niet goed weet wat er mis is. Maar op het microscopische niveau van risico-inschatting schrijdt onze kennis dan wel weer voort. Het is alsof je kennis over de Yeti wilt verzamelen, en vol trots kunt melden dat je nu nog gedetailleerdere kennis over niet alleen het linker, maar nu ook het rechter oor hebt. Je weet dan daadwerkelijk meer, maar of je een beter beeld van de Yeti krijgt is maar de vraag.

Yeti

Nu wil ik allerminst het belang van deze standaard onderuit halen en ik ga ‘m uiteraard ook gewoon implementeren. Maar wat ik wel weet is dat als het gaat om kennis ik meer interesse heb in hoe die Yeti er nu uiteindelijk uitziet dan in toenemende detaillistische kennis over onderdelen van zijn lichaam. Misschien ben ik daarom ook uiteindelijk wel huisarts geworden.

Hoewel ik nog steeds geen Yeti ben tegengekomen, maar misschien zou ik daarvoor eerst maar eens naar de Himalaya moeten afreizen.

Er zijn nog geen reacties bij dit bericht. Ziet u geen reactieformulier?