Dubbele fragmentatie
Column van Prof. Dr. A.C. Nieuwenhuijzen Kruseman, voorzitter van de KNMG (sinds januari 2009). Tevens: Internist-endocrinoloog academisch ziekenhuis Maastricht (sinds 1987).
Verder:
- Officier in de Orde van Oranje-Nassau (2007)
- Decaan faculteit geneeskunde Universiteit Maastricht (1995-1997)
- Rector magnificus Universiteit Maastricht (1998-2003)
De bevolking vergrijst. Mensen leven langer en daardoor neemt het aantal ouderen toe. Tegelijkertijd neemt het aantal jongeren af doordat er per gezin minder kinderen geboren worden dan vroeger. Men noemt dit dubbele vergrijzing.
Ouderen hebben vaker last van één of een aantal chronische aandoeningen. Bij de behandeling van een meervoudige chronische aandoening is vaak een aantal disciplines betrokken. Daardoor neemt de complexiteit van de zorgvraag en behandeling bij de oudere patiënt met polimorbiditeit toe. En dat vraagt overleg tussen disciplines.
Overleg tussen disciplines
Maar ook binnen disciplines is er reden voor meer overleg. Door een toenemende behoefte aan regulering van de werktijd en toename van werken in deeltijd is ook binnen een discipline vaker dan vroeger meer dan één zorgverlener bij de behandeling van een patiënt betrokken, zeker wanneer deze patiënt is opgenomen in het ziekenhuis. Ook dat vraagt meer overleg.
Kwadratuur van de zorgfragmentatie
Parafraserend op het begrip ‘dubbele vergrijzing’, noem ik deze twee ontwikkelingen ‘dubbele fragmentatie’. Enerzijds fragmentatie door multidisciplinariteit, anderzijds fragmentatie door toename van het aantal overdrachtsmomenten binnen één discipline. Je zou dat ook de kwadratuur van zorgfragmentatie kunnen noemen.
Fouten in de zorg
Hoe meer er moet worden overgedragen en overlegd, hoe meer risico er bestaat op fouten in de zorg en dat moet voorkomen worden. Ik acht daartoe een aantal zaken van belang. Een goed toegankelijk elektronisch patiëntendossier waarin de ene zorgverlener kennis kan nemen van wat de andere zorgverlener heeft gedaan of van plan is te doen bij een patiënt met een meervoudige chronische aandoening.
Regie
Voorts moet duidelijk zijn wie de regie voert in het zorgproces. En dat vraagt om een ordening van zorgverleners in hoofdbehandelaars en medebehandelaars, met daarin duidelijk te onderscheiden en welomschreven verantwoordelijkheden en een daarop toegesneden organisatie van de zorg.
Meer competenties vereist
Tenslotte, meer complexiteit vereist ook meer algemene competenties bij betrokken zorgverleners, ten behoeve van een meer integrale zorg en om te voorkomen dat voor elk wissewasje de hulp van weer een andere zorgverlener wordt ingeroepen. Met andere woorden: een algemeen en domeinspecifiek kwaliteitskader voor artsen.
Kwaliteitskader voor artsen
Met algemeen kwaliteitskader doel ik op de competenties die elke arts zou moeten hebben, ongeacht zijn specialisatie. Met domeinspecifiek doel ik op de competenties die voortvloeien uit de te onderscheiden specialismen. Beide competenties zijn even belangrijk.
Nascholing voor optimale kwaliteit
Scholing dient in beide competenties zichtbaar te zijn in de na- en bijscholingsprogramma’s en de uitkomsten daarvan dienen ook getoetst te worden. Dat is niet alleen belangrijk voor onszelf, maar ook en vooral voor de patiënt. Want die moet ook in complexe situaties kunnen rekenen op veilige zorg van optimale kwaliteit.
Kruseman schreef menig artikel in Medisch Contact:
- De zorg voor chronisch zieken: liever patiëntgerichte netwerkzorg dan ziektegerichte ketenzorg. A.C. Nieuwenhuijzen Kruseman, B.C.T. van Bussel en E. Pijpers. MC 45 - 10 november 2006.
- Niet willen wat niet kan: aios komen steeds meer onder druk te staan. A.C. Nieuwenhuijzen Kruseman. MC 35 - 2 september 2005
- Numerus fixus moet blijven. A.C. Nieuwenhuijzen Kruseman. MC 39 - 29 september 2000
Volgende keer in de columncaroussel
Kruseman inviteert Dr. Nel Geelhoed-Duijvestijn voor het schrijven van de volgende column. 'Gezien haar leidende rol in de modernisering van het profiel van de internist.' Dr. Nel Geelhoud is voorzitter van de Nederlandsche Internisten Vereeniging.
Er zijn nog geen reacties bij dit bericht. Ziet u geen reactieformulier?
Meer columns uit de portal
| Datum | Titel | |
|---|---|---|
| Beste Steven | ||
| Gezondheidszorg 'hot topic' deze zomer | ||
| Als er iets fout gaat | ||
| Misleiding toegestaan? | ||
| Nieuw elan voor geneeskundig specialisten | ||
| Petje op, petje af | ||
| Onafhankelijk kwaliteitsbeleid | ||
| Staan voor kwaliteit | ||
| 'Staatssecretaris Teeven bedreigt toegang tot GGZ' | ||
| Wat wil JIJ worden als je groot bent? |

